ગુજરાતમાં 20 એપ્રિલ 2026થી વસતિ ગણતરીના પ્રથમ તબક્કાનો પ્રારંભ થશે અને આ કવાયત 19 મે 2026 સુધી ચાલુ રહેશે. પ્રથમ તબક્કામાં ઘર ગણતરીની કવાયત ચાલુ થશે. દેશભરમાં વસતિ ગણતરી 2026ની કવાયતના ભાગરૂપે ગુજરાત સરકારે આ અંગેનું એક ગેઝેટ નોટિફિકેશન જારી કર્યું હતું.
પ્રથમ તબક્કાની કવાયતમાં દરેક ઘર, સુવિધાઓ અને સંપત્તિનો ડેટા એકત્રિત કરાશે.સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ આ વખતે હાઉસલિસ્ટિંગ ફોર્મમાં કુલ 33 પ્રશ્નો પૂછવામાં આવશે. તેમાં મકાનનું માળખું, ઘરના ઉપયોગ, રહેવાસીઓની સંખ્યા, પીવાનું પાણી, વીજળી, શૌચાલય, રસોઈ ગેસ, વાહન અને ડિજિટલ સુવિધાઓ જેવી મહત્વપૂર્ણ વિગતોનો સમાવેશ થાય છે. ઘરે-ઘરે જઈને મુલાકાત લેતા પહેલા સ્વૈચ્છિક ઓનલાઈન ડેટા સબમિશન માટે 15 દિવસનો સમય આપવામાં આવશે. વસ્તી ગણતરીમાં સંપૂર્ણ ડિજિટલ, મોબાઇલ-એપ-આધારિત સિસ્ટમનો ઉપયોગ કરાશે, જેમાં વસ્તી ગણતરી વ્યવસ્થાપન અને દેખરેખ પોર્ટલનો સમાવેશ થશે.
આ દેશની પ્રથમ આ ડિજિટલ વસ્તી ગણતરી હશે. દેશમાં પહેલીવાર જાતિ આધારિત વસતી ગણતરી થશે અને તેનો ડિજિટલ ડેટા તૈયાર થશે.
સ્કૂલોની પરીક્ષાઓ પૂરી થયા બાદ એપ્રિલ મહિનામાં હાઉસલિસ્ટિંગ કામગીરી શરૂ થશે. તે પહેલાં વિવિધ સ્થળોએ તાલીમ અને વર્કશોપ યોજાશે. મોટેભાગે સરકારી સ્કૂલના શિક્ષકો ફિલ્ડ વર્ક કરશે જ્યારે રાજ્ય અને જિલ્લી વહીવટીતંત્ર દ્વારા ઉપ-જિલ્લા, જિલ્લા અને રાજ્ય સ્તરે અન્ય કર્મચારીઓની પણ મદદ લેવામાં આવશે
