અમેરિકા અને ઇઝરાયેલે શનિવાર, 28 ફેબ્રુઆરીએ ઇરાન પર કરેલા ભીષણ હવાઈ હુમલામાં ઇરાનના સુપ્રીમ નેતા આયતુલ્લાહ અલી ખામેની અને તેમના પરિવારનું મોત થયું હતું. ખામેનીના મોતના બીજા દિવસે રવિવારે પણ ઇઝરાયેલે ઇરાન પર હવાઈ હુમલા ચાલુ રાખ્યાં હતાં. બીજી તરફ ખામૈનના મોતનો બદલો લેવા માટે ઇરાનને પણ દુબઇ અને દોહામાં હુમલા કર્યા હતાં. મધ્યપૂર્વના આ બંને શહેરોમાં ભયાનક વિસ્ફોટોનો અવાજ સંભળાયા હતાં. ઇઝરાયલમાં પણ ઇરાનના હવાઈ હુમલાની સાયરન વાગતી રહી હતી.
ખામેનીના મોત પછી ઇરાનમાં અનિશ્ચિતતા ઊભી થઈ હતી અને મધ્યપૂર્વના મુસ્લિમ દેશોમાં પણ અસ્થિરતા ઊભી થઈ હતી, કારણે ઇરાને સીરિયા, બહેરીન, કુવૈત, કતાર, યુએઇ, સાઉદી અરેબિયા સહિતના દેશોમાં મિસાઇલ-ડ્રોન હુમલા કર્યા હતાં.
ઇરાનના ઇસ્લામિક રિપબ્લિકની સરકારને ઉથલાવી પાડવાના લશ્કરી અભિયાનમાં હવાઈ હુમલામાં આયાતુલ્લાહ અલી ખામેની માર્યા ગયાની બંને દેશોએ જાહેરાત કર્યા પછી ઇરાનના સરકારી મીડિયાએ પણ શનિવારે 86 વર્ષીય નેતાના મોતની પુષ્ટિ કરી કરી હતી.
ઈરાને હુમલાના જવાબમાં પડોશી ગલ્ફ દેશો પર બદલો લેવા માટે હુમલા શરૂ કર્યા બાદ પ્રાદેશિક વ્યાપાર કેન્દ્ર દુબઈ અને કતારની રાજધાની દોહામાં રવિવારે બીજા દિવસે પણ ઘણા મોટા ધડાકા સંભળાયા હતાં.રવિવારે વહેલી સવારે સમગ્ર ઇઝરાયલમાં વારંવાર હવાઈ હુમલાની સાયરન વાગી હતી. ઇઝરાયલની અત્યાધુનિક હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીએ ઈરાની આક્રમણને અટકાવવાનો પ્રયાસ કર્યો કર્યો હતો, પરંતુ તેલ અવીવમાં શ્રેણીબદ્ધ વિસ્ફોટો સંભળાયા હતાં. જોકે નુકસાન કે ઈજાના તાત્કાલિક કોઈ અહેવાલ મળ્યાં ન હતાં.
બે યુએસ સૂત્રો અને આ બાબતથી પરિચિત એક યુએસ અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે ખામેની અને તેમના ટોચના સહાયકોની બેઠક યોજી રહ્યાં હતા ત્યારે હુમલાઓ કર્યાં હતાં. તેમાં તેમની પુત્રી, પૌત્ર, પુત્રવધૂ અને જમાઈના પણ મોત થયા હતાં. ખામેની અને અન્ય ઈરાની નેતાઓના મોતથી ઇરાનને મોટો ફટકો પડ્યો હતો, પરંતુ ઈરાનના સ્થાપિત મૌલવી શાસનનો અથવા વસ્તી પર રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સના વર્ચસ્વનો અંત આવ્યો છે કે નહીં તે સ્પષ્ટ થયું ન હતું. પેન્ટાગોને જણાવ્યું હતું કે અમેરિકાના કોઇ સૈનિકનું મોત કે ઇજા થઈ ન હતી.
દુબઈની ઐતિહાસિક બુર્જ અલ અરબ હોટેલ અને એરપોર્ટ, જે દરરોજ 1,000થી વધુ ફ્લાઇટ્સનું સંચાલન કરે છે, તેને ઇરાની હુમલામાં નુકસાન થયું હતું. અબુ ધાબી અને કુવૈતના એરપોર્ટ પર પણ ઇરાને હુમલા કર્યા હતાં.
અગાઉ શનિવારે ખામૈન શાસનને ખતમ કરવાના ઇરાદા સાથે અમેરિકા અને ઇઝરાયેલે સંયુક્ત ઓપરેશન હાથ ધર્યું હતું. આ હુમલાના જવાબમાં ઇરાનને પણ ઇઝરાયેલ ઉપરાંત મધ્યપૂર્વના આશરે આઠ મુસ્લિમ દેશોમાં અમેરિકાના લશ્કરી થાણાને ટાર્ગેટ બનાવીને વળતા મિસાઇલ અને ડ્રોન હુમલા કરતા સમગ્ર મધ્યપૂર્વમાં મહાયુદ્ધના મંડાણ થયા હતાં. અમેરિકાના પ્રેસિડન્ડ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઇરાનનના ઇસ્લામિક શાસન સામે બળવો કરીને સત્તા હાથમાં લેવાની જનતાને અપીલ કરી હતી. યુએસના હુમલામાં ઇરાનના સંરક્ષણ પ્રધાન અમીર નસીરઝાદેહ અને સેનાના કમાંડર મોહમ્મદ પાકપોરનું મોત થયાનો દાવો કરાયો છે.
ઇઝરાયેલને ‘રોરિંગ લાયન્સ’ અને અમેરિકાએ ‘એપિક ફ્યુરી’ નામનું ઓપરેશન હાથ ધરીને ઇરાન પર સૌ પ્રથમ ખામેનીના નિવાસસ્થાન અને તેમની ઓફિસો પર હુમલા કર્યાં હતાં. હુમલાઓને પગલે રાજધાની તેહરાન સહિતના સંખ્યાબંધ શહેરોમાં ધુમાડાના ગોટે ગોટે નીકળતા જોવા મળ્યાં હતાં.
યુએસ પ્રેસિડન્ટ ટ્રમ્પે ઈરાની રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડને શસ્ત્રો હેઠા મૂકીને અને મોતનો સામનો કરવાની ચીમકી આપી હતી. જો ઈરાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને બંધ કરવામાં સફળ થશે તો આ યુદ્ધની વિશ્વભરના અસર થઈ શકે છે. આ દરિયાઇ માર્ગથી વિશ્વભરમાં ક્રૂડ ઓઇલનો કુલમાંથી ત્રીજા ભાગની સપ્લાય ખોરવાઈ જશે.
અમેરિકા-ઇઝરાયેલના હુમલાના થોજા કલાકો પછી ઈરાનના અર્ધલશ્કરી રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડે જણાવ્યું હતું કે તેને ઇઝરાયલમાં ડ્રોન અને મિસાઇલ હુમલા કર્યા હતાં. સાઉદી અરેબિયાએ જણાવ્યું હતું કે ઈરાને તેની રાજધાની રિયાધ અને તેના પૂર્વી ક્ષેત્રમાં હુમલા કર્યા હતાં, જેને નિષ્ફળ બનાવાયા હતાં. ઇરાનના બહેરિનમાં યુએસ નેવીના ફિફ્થ ફ્લીટ હેડક્વાર્ટર પર પર મિસાઇલ છોડી હતી. કુવૈતમાં સાયરન અને વિસ્ફોટો સાંભળ્યા હતાં. કુવૈતમાં યુએસ આર્મી સેન્ટ્રલનું થાણુ છે. કતારમાં પણ વિસ્ફોટોના અવાજ સંભળાયા હતાં.
યમનમાં ઈરાન સમર્થિત હુથીઓએ રેડ સી શિપિંગ માર્ગો અને ઇઝરાયલ પર ફરીથી હુમલાઓ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. કતાર, સંયુક્ત આરબ અમીરાત અને ઇઝરાયલમાં યુએસ દૂતાવાસો અથવા કોન્સ્યુલેટ્સે તેમના કર્મચારીઓને સુરક્ષિત સ્થળો પર આશ્રય લેવાની અપીલ કરી હતી તથા તમામ અમેરિકનોને સતર્ક કરવાની એડવાઈઝરી જારી કરી હતી.
ઇરાનના હુમલાનો અમેરિકામાં વિપક્ષ ડેમોક્રેટ્સે વિરોધ કર્યો હતો અને જણાવ્યું હતું કે ટ્રમ્પે સંસદની મંજૂરી વગર કાર્યવાહી કરી છે.
વિશ્વનું સૌથી વ્યસ્ત દુબઈ એરપોર્ટે બંધ કરાયું
સંયુક્ત આરબ અમિરાતમાં ઇરાનના મિસાઈલ હુમલાના પગલે વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત દુબઈ એરપોર્ટે તમામ ફ્લાઇટ અનિશ્ચિત સમય માટે સ્થગિત કરી દીધી હતી. દુબઈ એરપોર્ટ સત્તાવાળાઓ દુબઈ ઈન્ટરનેશનલ (DXB) અને અલ મક્તૂમ ઈન્ટરનેશનલ (DWC)ને એરપોર્ટને બંધ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. મુસાફરોને એરપોર્ટ પર મુસાફરી ન કરવાની અને તેમની ફ્લાઇટ્સ સંબંધિત અપડેટ્સ માટે સીધા જ તેમની સંબંધિત એરલાઇન્સનો સંપર્ક કરવાની વિનંતી કરી હતી.
બુર્જ ખલીફા ખાલી કરાવાયું
મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર દુબઇમાં વિસ્ફોટોના અવાજો સંભળાયા બાદ વિશ્વની સૌથી ઊંચી ઇમારત બુર્જ ખલીફાને ખાલી કરાવવામાં આવી હતી. ઈરાને સંયુક્ત આરબ અમીરાતમાં અબુ ધાબી અને દુબઈ, તેમજ કતારમાં દોહા અને સાઉદી અરેબિયામાં રિયાધમાં હુમલા કર્યા હતાં. દુબઈના રહેવાસીઓએ તેમણે મોટા વિસ્ફોટો સાંભળ્યા અને મિસાઇલો આકાશમાં જતી જોઇ હતી.
ઇરાનમાં સ્કૂલ પરના હુમલામાં 57 વિદ્યાર્થીઓના મોત, અનેક ઘાયલ
ઈરાનની સરકારી સમાચાર એજન્સી IRNAએ જણાવ્યુ હતું કે ઈરાનના હોર્મોઝગન પ્રાંતમાં આવેલા મિનાબ શહેરમાં એક પ્રાથમિક કન્યા શાળા પર ઇઝરાયેલે હુમલો કર્યો હતો. આ હુમલામાં 57 વિદ્યાર્થીઓના મોત થયા હતા અને 60 ઘાયલ થયા હતાં. ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચીએ આ હુમલાનો વળતો જવાબ આપવાની જાહેરાત કરી હતી. સીરિયાના સ્વેદા શહેરમાં ઈરાની મિસાઈલ એક ઈમારત પર પડતાં ચાર લોકો માર્યા ગયા હતાં અને ઘણા લોકો ઘાયલ થયા હતાં. રાજ્ય સમાચાર એજન્સી SANA અનુસાર અન્ય મિસાઈલનો કાટમાળ દક્ષિણ સીરિયાના દારા પ્રાંતના કુનેત્રા શહેર અને યાર્મુક બેસિનમાં પડ્યો હતો.
