ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની 25-26 ફેબ્રુઆરીએ ઇઝરાયેલની મુલાકાત દરમિયાન બંને દેશો વચ્ચે ડિફેન્સ, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સી, વેપાર, રોકાણ, શિક્ષણ, મેન્યુફેક્ચરિંગ સહિતના ક્ષેત્રોમાં કુલ 17 કરાર અને દસ્તાવેજ થયાં હતાં. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂ વચ્ચેની બેઠક પછી બંને દેશોએ તેમના સંબંધોને ‘વિશેષ વ્યૂહાત્મક ભાગીદાર’માં ફેરવાનો નિર્ણય કર્યો હતો અને મુક્ત વેપાર કરાર (એફટીઆઇ)ની મંત્રણાના ફાસ્ટ ટ્રેક પર મૂકવા સંમત પણ સંમત થયા હતાં.
નેતન્યાહૂ સાથે બેઠક પછી વડાપ્રધાન મોદીએ કહ્યું હતું કે ભારત અને ઇઝરાયલે કુલ 17 કરારો અને દસ્તાવેજો પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતાં, તેનાથી આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, વેપાર, રોકાણ, શિક્ષણ, મેન્યુફેક્ચરિંગ, સંસ્કૃતિ, દરિયાઈ વારસો, કૃષિ અને અન્ય ઘણા ક્ષેત્રોમાં સહયોગ ગાઢ બનશે.
બંને નેતાઓએ ગાઢ સંરક્ષણ સહકાર માટે એક માળખુ સ્થાપિત કર્યું છે. આ માળખા હેઠળ બંને દેશો ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર સાથે ભારતમાં મિલિટરી ઇક્વિપમેન્ટના સંયુક્ત વિકાસ અને સંયુક્ત-ઉત્પાદનની વિચારણા કરાશે. તેનાથી ભારતને એડવાન્સ એર ડિફેન્સ સિસ્ટમ જેવી હવાઇ સંરક્ષણ સિસ્ટમો માર્ગ મોકળો થશે.
મોદીએ જણાવ્યું હતું કે આપણા સંબંધો સમયની કસોટી પર ખરા ઉતર્યા છે. આજે અમે અમારી ભાગીદારીને ‘વિશેષ વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી’ સુધી વધારવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે. આ નિર્ણય બંને દેશોના લોકોની આકાંક્ષાઓને પ્રતિબિંબિત કરે છે. આપણો આર્થિક સહયોગ વૃદ્ધિ, ઇનોવેશન અને સહિયારી સમૃદ્ધિનું પ્રેરકબળ છે. ગયા વર્ષે અમે પરસ્પર રોકાણને પ્રોત્સાહન આપવા માટે દ્વિપક્ષીય રોકાણ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતાં. અમે ટૂંક સમયમાં પરસ્પર ફાયદાકારક મુક્ત વેપાર કરાર (FTA)ને પણ અંતિમ સ્વરૂપ આપીશું. 2027માં મોદીની ઇઝરાયેલ મુલાકાત દરમિયાન બંને દેશો તેમના સંબંધોને વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીમાં ફેરવવા સંમત થયાં હતાં.
બંને દેશો વચ્ચેના સંરક્ષણ સંબંધોનો ઉલ્લેખ કરીને મોદીએ જણાવ્યું હતું કે સંરક્ષણ ક્ષેત્રમાં બંને દેશો વચ્ચે દાયકાઓ જૂનો અને વિશ્વસનીય સહયોગ છે. ગયા વર્ષે હસ્તાક્ષર કરાયેલા એમઓયુ આ સહયોગમાં નવા પરિમાણો ઉમેરશે. બંને દેશો સાથે મળીને સંયુક્ત વિકાસ, સંયુક્ત ઉત્પાદન અને ટેકનોલોજીના ટ્રાન્સફર તરફ આગળ વધીશું. બંને દેશો નાગરિક અણુ ઊર્જા અને અવકાશ ક્ષેત્રોમાં પણ સહયોગ વધારશે. ભારત ‘સુદર્શન ચક્ર’ નામનું સ્વદેશી હવાઈ સંરક્ષણ કવચ વિકસાવવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે ત્યારે એવું જાણવા મળ્યું છે કે ભારત ઇઝરાયલની પ્રખ્યાત આયર્ન ડોમ હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીના કેટલાંક ઇક્વિપમેન્ટને સ્વદેશી કવચમાં સામેલ કરવાની શક્યતા ચકાસી રહ્યું છે.
ઊભરતી ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રમાં ભાગીદારી અંગે મોદીએ જણાવ્યું હતું કે ટેકનોલોજી આપણી ભાવિ ભાગીદારીમાં કેન્દ્રસ્થાને છે. આજે અમે એક મહત્વપૂર્ણ અને ઉભરતી ટેકનોલોજી ભાગીદારી સ્થાપિત કરવાનું નક્કી કર્યું છે. આનાથી AI, ક્વોન્ટમ અને મહત્વપૂર્ણ ખનિજો જેવા ક્ષેત્રોમાં સહયોગને નવી ગતિ મળશે. ઇઝરાયલમાં UPI (યુનાઇટેડ પેમેન્ટ ઇન્ટરફેસ)ના ઉપયોગ માટે એક કરાર થયો છે. અમે ડિજિટલ હેલ્થના ક્ષેત્રમાં અમારા અનુભવો શેર કરીને લોકોના જીવનમાં સુધારો લાવવા માટે પણ પ્રતિબદ્ધ છીએ.
કૃષિ ક્ષેત્ર અંગે વડાપ્રધાને જણાવ્યું હતું કે ઈઝરાયલી સહયોગથી ભારતમાં સ્થાપિત સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સ બંને દેશોની મિત્રતાના ઉત્તમ ઉદાહરણો છે. આવા સેન્ટરોની સંખ્યા વધારીને 100 ટકાનો ટાર્ગેટ નિર્ધારિત કરાયો છે. આવા સેન્ટરલ કૃષિ ઉત્પાદન માટે નવી ટેકનોલોજી ઓફર કરે છે. આ દિશામાં એક પગલું આગળ વધીને, અમે વિલેજ ઓફ એક્સેલન્સની સ્થાપવા માટે કામગીરી કરી રહ્યાં છીએ. આનાથી ભારતના દરેક ગામમાં ઇઝરાયેલી ટેકનોલોજી આવશે, જેનાથી લાખો ખેડૂતોની આવક અને ઉત્પાદકતામાં નોંધપાત્ર વધારો થશે
